Sinema Kültürü #3


Bir önceki yazı: Sinema Kültürü #2

FİLM DİLİ. İlk okuduğunuzda hepinizin aklında az çok bir şey canlanmıştır. Peki film dili gerçekte nedir ve ne işe yarar ? Aslında biz bu dilini anlamakta hiç güçlük çekmiyoruz çünkü ilk yazımda da belirttiğim gibi biz bu kültürün içine doğduk. Nasıl doğup büyüdüğümüz ülkenin dilini direk öğreniyorsak film dilini de aynı o şekilde öğrendik. Ama bu kültürün içine doğmuş olmamız onu daha yakından tanımamıza engel değil. Film kültürünün ögelerini 4 ana başlıkta toplayabiliriz: Mizansen – Sinematografi – Kurgu – Ses.

İlk olarak mizansenden başlayalım. Kökeni fransızcadan gelen bu kelime kameranın önündeki her şeydir. Bir sahne çekilmeye başlandıktan sonra oyuncular bile mizansen ögesidirler. Dekor, kostüm, ışık, renk kısacası gördüğümüz her şey mizansenin bir parçasıdır. Usta yönetmenler mizanseni o kadar iyi kullanmışlarıdır ki görünen her hangi bir ögenin gereksiz olduğu tek bir sahne olmayan filmler çekilmiştir. Odanın duvarında asılı olan tablonun bile hikayede bir rolü bir ayrıntısı vardır. Tabiki bazı malzemeler çok daha önemlidir filmin kilit noktasını oluşturur bunlara ” Prop” denir.

İkinci olarak Sinematografi ; neyi çektiğiniz değil nasıl çektiğinizdir. Kamera hareketleri, planlarınızın özellikleri, çekim açınız hepsi bu bölüme dahildir. Bazı sık kullanılan ve sürekli bir biri ile karışan terimlere açıklık getirmekte fayda var. Örneğin Plan diğer bir değişle shot ya da bir diğer değişle çekim kameranın çekme tuşuna iki kere basma arasındaki kaydedilenlerdir. Sahne ise belli bir mekanda ve zamanda olan bir olayın bütünüdür. Örneğin siz polislerin bir evi basmasını 5 planda çekebilirsiniz 1. kapıdalar 2. içerde biri uyuyor 3. polisler kapıyı çalıyor 4. uyuyan karakter uyanıyor 5. kapıya doğru yürüyor bütün bunlar bir sahneyi oluşturur. Sekans ile bir çok sahneden oluşan ve birleştiklerinde anlamlı hale gelen sahneler bütünüdür. Ve belkide bu yıl Birdman sayesinde en çok adı geçmiş olan Plan Sekans yani bütün bir filmi tek bir kerede yani tek bir planda çekmek.

Üçüncü olarak Kurgu ile devam edelim. Bir film senaryoda yazılı olduğu sıra ile çekilmez bazen son sahne ilk çekilen sahne bile olabilir. Bütün çekimler bittiğinde oturup onlardan anlamlı bir bütün hazırlamak kurgucunun işidir. Planlara bölünmüş sahneleri birleştirerek farklı açıları bir birine ekleyerek mükemmeli yakalamaya çalışır. Çekimler sırasında en çok önem taşıyan faktörlerden biri Devamlılık Kurgusudur. Çünkü bitmiş halinde arka arkaya gelicek iki sahne 3 ay aralıklarla çekilmiş olabilir. Bu nedenlede ilk çekimde kullanılmış olan kostüm, aksesuar, saç, saat, toka, süs eşyası gibi en minik şeylere bile çok dikkat edilmelidir. Zaten setlerde bu konu üzerine çalışan devamlılık sorumluları vardır.

Ve son olarak Ses. Aslında bize çokta önemli değilmiş gibi gelir iki üç şarkı koyuyorlar tamam işte diye düşünürüz. Ama film sesi o ara ara duyduğumuz şarkılardan ibaret değildir. Hiç kimse konuşmuyor, hiç bir şarkı çalmıyorken bile mekan sesi dediğimiz inandırıcılığı arttırmak amaçlı olan dış sesler vardır. Bazen bu sesler sahneden ayrı olarak kaydedilip daha sonra üstüne eklenir. Örneğin şehirde bir film çekiyorsanız sokaklarda dolaşan karakterler ile birlikte trafiğin, kalabalığın vb. Sesini koymalısınız.

Bir sonuca bağlarsak film izlemek sadece sinemada ya da evde koltuğumuzda eğlenceli 2 saat geçirmek değildir. Öylede izlenebilir tabiiki ama gerçek bir sinemasever olan ve bu film bana ne diyor diye düşünen izleyici onu anlamaya adeta filmi okumaya çalışır çünkü onunda bir dili vardır. Sadece kelimeler yerine görüntüleri kullanır.

Bir sonraki yazı: Sinema Kültürü #4

-Pınar Binay (Konuk Yazar)

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s